500 Liter Buffervat van ELDOM: Warmteopslag, Toepassingen en de Solaq Praktijkcase

Een 500 liter buffervat wordt gebruikt om een grote hoeveelheid thermische energie tijdelijk op te slaan en deze warmte beschikbaar te houden totdat een verwarmings- of technisch systeem haar nodig heeft. Dat kan bij een warmtepomp, vloerverwarming, zonnecollectoren of een hybride verwarmingssysteem zijn, maar ook bij veel innovatievere toepassingen.

Een mooi praktijkvoorbeeld vinden we bij Solaq. Dit Nederlandse technologiebedrijf heeft een van onze grote ELDOM 500 liter buffervaten aangeschaft voor een van zijn systemen. Solaq ontwikkelt technologie waarmee uit gewone omgevingslucht schoon drinkwater wordt geproduceerd. Eén Pura-2000-unit levert volgens Solaq continu 2.000 liter drinkwater per dag.

Deze bijzondere toepassing laat goed zien dat warmteopslag veel breder inzetbaar is dan alleen voor het verwarmen van een woning.

Wat is een 500 liter buffervat?

Een buffervat is een geïsoleerd voorraadvat waarin verwarmd systeemwater wordt opgeslagen.

De warmtebron hoeft daardoor niet exact op hetzelfde moment warmte te produceren als waarop de installatie die warmte nodig heeft. Eerst kan energie worden opgeslagen en vervolgens kan deze op een later moment weer aan het systeem worden afgegeven.

Dat principe is interessant bij bijvoorbeeld een warmtepomp die langere bedrijfscycli moet kunnen maken, een zonne-installatie waarbij warmte vooral overdag beschikbaar is of een technisch proces waarbij de warmtevraag niet voortdurend gelijk is.

Een 500 liter buffervat biedt daarbij aanzienlijk meer opslagcapaciteit dan een klein buffervat van bijvoorbeeld 50, 100 of 200 liter.

Maar groter is niet automatisch beter. De juiste buffercapaciteit moet altijd aansluiten bij de warmtebron, het vermogen van het systeem, het afgiftesysteem en de manier waarop warmte wordt gebruikt.

Waarom warmte opslaan?

Warmteproductie en warmteverbruik lopen in de praktijk lang niet altijd gelijk.

Een zonnecollector kan bijvoorbeeld midden op de dag veel warmte leveren terwijl de grootste warmtevraag pas later ontstaat. Een warmtepomp werkt doorgaans liever gedurende langere periodes dan voortdurend enkele minuten aan en uit. Industriële restwarmte kan juist beschikbaar zijn op een moment waarop er tijdelijk weinig vraag is.

Een buffervat creëert ruimte tussen die twee momenten.

U kunt het zien als een thermische accu: in plaats van elektriciteit wordt warmte in water opgeslagen.

Water kan relatief veel warmte opnemen en later weer afgeven. Daarom wordt een groot waterreservoir veel gebruikt als thermische buffer binnen verwarmings- en energiesystemen.

ELDOM 500 liter buffervat in de praktijk bij Solaq

Een van onze grote 500 liter buffervaten van ELDOM is aangeschaft door Solaq.

Dat vinden wij een bijzonder praktijkvoorbeeld omdat Solaq geen traditionele verwarmingsinstallatie bouwt, maar technologie ontwikkelt om drinkwater uit lucht te produceren.

De Solaq Pura-2000 gebruikt hiervoor een proces met een vloeibaar droogmiddel, ook wel een liquid desiccant genoemd. Deze hygroscopische vloeistof neemt waterdamp uit de omgevingslucht op. Vervolgens wordt de vloeistof met behulp van laagwaardige warmte geregenereerd, waarbij de opgenomen waterdamp weer vrijkomt. Deze damp wordt gecondenseerd, behandeld en uiteindelijk als water beschikbaar gemaakt.

Warmte is daarmee een belangrijk onderdeel van het proces.

Solaq geeft aan dat de benodigde regeneratiewarmte afkomstig kan zijn van onder andere zonthermische energie, restwarmte of elektrische verwarming. Doordat absorptie en regeneratie van elkaar zijn losgekoppeld, kan water continu worden verzameld terwijl de productie en regeneratie beter kunnen worden afgestemd op de beschikbaarheid van energie.

Welke exacte hydraulische functie het door Solaq aangeschafte ELDOM-buffervat binnen hun specifieke installatie vervult, is afhankelijk van het ontwerp van dat systeem. Het praktijkvoorbeeld laat echter duidelijk zien hoe relevant grote thermische opslag kan zijn binnen innovatieve technische processen.

Tot 2.000 liter schoon drinkwater per dag

De schaal van de Solaq-technologie maakt deze toepassing extra interessant.

Volgens Solaq produceert iedere Pura-2000-unit een vaste hoeveelheid van 2.000 liter schoon drinkwater per dag en is het systeem ontworpen om continu te functioneren. Meerdere units kunnen bovendien modulair naast elkaar worden ingezet wanneer een grotere waterproductie nodig is.

Solaq berekent dat één systeem op jaarbasis de behoefte aan meer dan één miljoen plastic flessen voor eenmalig gebruik kan voorkomen, overeenkomend met ongeveer 20 ton plastic afval. Daarnaast vermeldt het bedrijf een vermeden uitstoot van meer dan 100 ton CO₂ per jaar ten opzichte van het transport van gebotteld water.

Het proces gebruikt volgens Solaq geen grondwater en de gesloten kringloop van het droogmiddel produceert geen schadelijke pekelstroom of chemisch afval.

Dat maakt het een concreet voorbeeld van hoe energie-, warmte- en watertechnologie steeds sterker met elkaar verbonden raken.

Buffervaten zijn dus niet alleen voor warmtepompen

Wanneer mensen zoeken naar een 500 liter buffervat, wordt vaak direct aan een warmtepomp gedacht.

Dat is logisch, maar de mogelijke toepassingen zijn veel breder.

Een groot buffervat kan thermische opslag verzorgen binnen een woning, bedrijfspand, collectief verwarmingssysteem, zonne-installatie of technisch productieproces. De essentie blijft steeds hetzelfde: warmte beschikbaar maken op een ander moment dan waarop deze wordt geproduceerd.

Het voorbeeld van Solaq laat zien dat dezelfde basisgedachte ook kan worden gebruikt binnen innovatieve watertechnologie.

500 liter buffervat bij een warmtepomp

Bij een warmtepomp kan een buffervat extra waterinhoud aan het verwarmingssysteem toevoegen.

Dat kan afhankelijk van de installatie onder andere nuttig zijn om de warmtepomp en het afgiftesysteem hydraulisch van elkaar te scheiden, verschillende verwarmingszones te ondersteunen of voldoende systeeminhoud beschikbaar te houden.

Een buffervat kan daarnaast helpen om korte bedrijfscycli te voorkomen wanneer de warmtepomp meer vermogen levert dan het afgiftesysteem op dat moment kan opnemen.

Hoe groot het buffervat hiervoor moet zijn, kan echter niet uitsluitend worden bepaald met een simpele regel als een vast aantal liters per kW.

Het benodigde volume hangt onder andere af van het minimale modulatievermogen van de warmtepomp, de gewenste minimale draaitijd, systeeminhoud, regeling en het afgiftesysteem.

Een 500 liter buffervat is daarom niet automatisch nodig bij iedere warmtepomp.

500 liter buffervat en vloerverwarming

Ook bij vloerverwarming kan een buffervat onderdeel zijn van het systeem.

De opgeslagen warmte kan vanuit het buffervat naar één of meerdere vloerverwarmingsgroepen worden gestuurd zodra daar warmtevraag ontstaat.

Bij grotere installaties kan het vat tegelijkertijd functioneren als centraal punt tussen de warmtebron en verschillende warmtegebruikers.

ELDOM noemt bij zijn 500-literuitvoeringen met twee warmtewisselaars bijvoorbeeld combinaties van meerdere warmtebronnen met verschillende warmteafnemers, waaronder vloerverwarming, radiatoren en convectoren.

Buffervat met zonnecollectoren

Thermische zonnecollectoren produceren vooral warmte wanneer de zon beschikbaar is.

De woning of technische installatie heeft die warmte niet noodzakelijk precies op dat moment nodig.

Een buffervat biedt daarom een logische mogelijkheid om een deel van deze energie tijdelijk te bewaren.

Bij een uitvoering met een interne warmtewisselaar kan het zonnecircuit zijn energie via die warmtewisselaar aan het water in het buffervat afgeven.

De warmte kan vervolgens later worden gebruikt.

Welke ELDOM 500 liter buffervaten bestaan er?

ELDOM heeft niet slechts één 500-literbuffervat. Het assortiment bestaat uit verschillende constructies voor verschillende systeemconfiguraties.

Dat onderscheid is belangrijker dan alleen het getal 500 liter.

ELDOM levert in de 500-literklasse onder andere de BC 500K80, BCS 500K80, BCS2 500K80, BCW 500K80 en verschillende geëmailleerde uitvoeringen.

De modelnummers en exacte technische uitvoering behandelen we bewust op de afzonderlijke productpagina's. Bij het kiezen van een buffervat is vooral belangrijk welke constructie uw installatie nodig heeft.

ELDOM 500 liter buffervat zonder warmtewisselaar

De eenvoudigste uitvoering is een buffervat zonder interne spiraal.

De ELDOM BC 500K80 behoort tot deze categorie.

Dit model heeft energielabel B, circa 80 mm polyurethaanisolatie, een diameter van ongeveer 800 mm en een hoogte van 1765 mm. De niet-geëmailleerde binnentank heeft een nominale druk van 0,3 MPa. ELDOM vermeldt expliciet dat deze uitvoering niet geschikt is voor opslag van sanitair warm tapwater.

Het is dus een warmtebuffer en geen traditionele tapwaterboiler.

Dat onderscheid is belangrijk.

ELDOM buffervat met één warmtewisselaar

Wilt u een externe warmtebron via een afzonderlijk circuit op het vat aansluiten, dan kan een uitvoering met één warmtewisselaar interessant zijn.

De BCS 500K80 is hiervan een voorbeeld.

Ook dit model heeft energielabel B, 80 mm isolatie en afmetingen van ongeveer 800 × 1765 mm. ELDOM vermeldt een intern warmtewisselaarcircuit en een gewicht van circa 129 kg.

Zo kan warmte vanuit een afzonderlijk circuit aan het buffervat worden overgedragen zonder dat beide watercircuits rechtstreeks met elkaar worden gemengd.

Twee warmtewisselaars voor meerdere warmtebronnen

Een systeem wordt interessanter wanneer verschillende warmtebronnen gecombineerd moeten worden.

De ELDOM BCS2 500K80 beschikt over twee warmtewisselaars.

ELDOM noemt hiervoor expliciet de mogelijkheid om onafhankelijke warmtebronnen zoals een zonnecollector, verwarmingsketel en warmtepomp met het buffervat te combineren. Aan de afgiftezijde kunnen bijvoorbeeld vloerverwarming, radiatoren en convectoren worden gebruikt.

Deze uitvoering heeft eveneens energieklasse B en 80 mm isolatie. Het opgegeven gewicht bedraagt circa 144 kg.

Voor hybride installaties kan dit type daarom veel interessanter zijn dan een eenvoudig vat zonder warmtewisselaar.

Buffervat met RVS tapwaterspiraal

Wilt u thermische energie opslaan én die warmte gebruiken voor sanitair warm water, dan is een andere constructie nodig.

De ELDOM BCW 500K80 bevat een grote gegolfde warmtewisselaar van AISI 316L RVS.

Het sanitair water wordt hierbij niet als grote voorraad in het buffervat bewaard. Het stroomt door de RVS spiraal en wordt tijdens de doorstroming indirect verwarmd door het warme bufferwater.

Dit principe wordt vaak gebruikt bij zogenoemde hygiënebuffers.

ELDOM vermeldt voor deze uitvoering energielabel B, een diameter van circa 800 mm, een hoogte van 1765 mm en een gewicht van ongeveer 123 kg.

Wat is het verschil tussen een buffervat en een boiler?

Hoewel beide producten eruit kunnen zien als grote geïsoleerde watertanks, hebben ze meestal een andere functie.

Een elektrische boiler is primair bedoeld voor sanitair warm water dat naar bijvoorbeeld douche, keuken of wastafel gaat.

Een buffervat slaat meestal verwarmingswater en daarmee thermische energie op voor een verwarmings- of technisch systeem.

Daarom mag een niet-geëmailleerd buffervat niet automatisch als tapwaterboiler worden gebruikt.

Bij verschillende niet-geëmailleerde ELDOM-modellen vermeldt de fabrikant nadrukkelijk dat deze niet geschikt zijn voor sanitair warmwateropslag.

Wilt u beide functies combineren, dan kan een uitvoering met een geschikte tapwaterwarmtewisselaar noodzakelijk zijn.

Hoe groot is een 500 liter buffervat?

Een groot buffervat vraagt om serieuze installatieruimte.

Veel 500-literuitvoeringen van ELDOM hebben een buitendiameter van ongeveer 800 mm en een hoogte van ongeveer 1.765 mm.

Afhankelijk van de uitvoering ligt het leeggewicht grofweg boven de 100 kg.

Daar komt tijdens bedrijf honderden kilo's water bij.

De vloer moet dus geschikt zijn voor een aanzienlijke permanente belasting. Daarnaast moet voldoende ruimte beschikbaar zijn om het vat naar binnen te brengen, aan te sluiten en later te kunnen onderhouden.

Controleer daarom vóór aanschaf niet alleen of het vat technisch geschikt is, maar ook of het fysiek op de geplande locatie kan worden geplaatst.

Waarom is isolatie zo belangrijk?

Bij een buffervat wilt u warmte opslaan.

Warmte die via de buitenwand verloren gaat, kan later niet meer door de installatie worden gebruikt.

Daarom zijn grote buffervaten voorzien van een dikke isolatielaag.

Bij verschillende ELDOM 500-literbuffervaten wordt 80 mm polyurethaanschuim toegepast. Voor specifieke uitvoeringen kan dit verschillen. De officiële stilstandsverliezen liggen bij de bekeken modellen rond 71 tot 76 watt.

Bij een systeem dat gedurende lange tijd warmte moet bewaren, is dit een belangrijke productspecificatie om mee te vergelijken.

Wanneer is een 500 liter buffervat interessant?

Een buffer van deze omvang wordt vooral interessant wanneer er daadwerkelijk voldoende energie opgeslagen moet worden om het grote volume zinvol te benutten.

Denk aan een grotere warmtepompinstallatie, meerdere verwarmingscircuits, combinatie van verschillende warmtebronnen, opslag van zonthermische energie, industriële restwarmte of een technisch proces waarin warmteproductie en warmtevraag bewust van elkaar worden losgekoppeld.

De Solaq-case is daar een goed voorbeeld van.

Het laat zien dat een groot buffervat niet alleen onderdeel kan zijn van een cv-installatie, maar ook interessant kan worden in technologie waarbij warmte onderdeel is van een compleet ander productieproces.

Wanneer is 500 liter juist te groot?

Meer opslagvolume klinkt aantrekkelijk, maar een te grote buffer heeft ook nadelen.

Het vat vraagt meer ruimte, weegt aanzienlijk meer en bevat een grotere hoeveelheid water die moet worden verwarmd.

Wanneer uw installatie slechts een kleine hoeveelheid extra systeemwater nodig heeft, kan 500 liter daarom onnodig groot zijn.

Dimensionering moet altijd beginnen bij het systeem.

De goede vraag is niet:

“Wat is het grootste buffervat dat ik kwijt kan?”

maar:

“Hoeveel thermische energie moet mijn installatie daadwerkelijk kunnen opslaan?”

Pas daarna kan worden bepaald of 100, 200, 300 of 500 liter logisch is.

Welk 500 liter buffervat heb ik nodig?

Begin bij de functie van het vat.

Wilt u uitsluitend warmte bufferen binnen één verwarmingscircuit, dan kan een eenvoudige uitvoering zonder warmtewisselaar volstaan.

Moet warmte uit een afzonderlijk circuit worden overgedragen, dan wordt een interne warmtewisselaar relevant.

Wilt u meerdere onafhankelijke warmtebronnen combineren, dan kan een uitvoering met twee warmtewisselaars interessant zijn.

Moet dezelfde warmtebuffer daarnaast sanitair warm water verzorgen, dan moet worden gekeken naar een uitvoering met een daarvoor geschikte RVS tapwaterspiraal.

De juiste keuze wordt dus bepaald door hydraulisch ontwerp, warmtebronnen, werkdruk, warmtevraag en eventuele tapwaterproductie — niet alleen door het aantal liters.

ELDOM 500 liter buffervat als onderdeel van slimme energieopslag

De energietransitie gaat niet alleen over elektriciteit opslaan in batterijen.

Ook warmteopslag kan een belangrijke rol spelen.

Een buffervat maakt het mogelijk om beschikbare energie eerst om te zetten in warmte en deze thermische energie vervolgens te bewaren voor een later moment.

Bij zonnecollectoren is dat principe heel zichtbaar, maar dezelfde gedachte kan ook interessant zijn bij warmtepompen, restwarmte, goedkope elektriciteitsuren of andere energiebronnen.

En zoals de toepassing bij Solaq laat zien, kan thermische opslag zelfs onderdeel worden van technologie voor lokale drinkwaterproductie uit lucht.

Dat maakt een groot buffervat uiteindelijk meer dan alleen een watertank: het is een manier om tijd te creëren tussen energieproductie en energiegebruik.

Conclusie: wat maakt een ELDOM 500 liter buffervat interessant?

Een 500 liter buffervat van ELDOM kan een belangrijke rol spelen wanneer een installatie een aanzienlijke hoeveelheid thermische energie moet kunnen opslaan.

Dat kan in een verwarmingssysteem met een warmtepomp, vloerverwarming of zonnecollectoren zijn, maar de praktijk laat zien dat de mogelijkheden veel breder zijn.

Solaq heeft bijvoorbeeld een van onze grote ELDOM 500 liter buffervaten aangeschaft voor een systeem binnen zijn innovatieve Air-to-Water-technologie. Solaq produceert met één Pura-2000-unit volgens eigen specificaties 2.000 liter schoon drinkwater per dag uit omgevingslucht en gebruikt daarbij een proces waarbij laagwaardige warmte nodig is voor regeneratie.

Dat is een mooi voorbeeld van hoe traditionele componenten zoals een groot buffervat onderdeel kunnen worden van nieuwe duurzame technologie.

Bij de keuze voor een buffervat blijft echter één regel centraal staan:

kies niet alleen op inhoud, maar op de functie die het vat binnen het complete systeem moet vervullen.

ELDOM biedt binnen de 500-literklasse verschillende uitvoeringen zonder warmtewisselaar, met één of meerdere warmtewisselaars en met een RVS tapwaterspiraal. Daardoor kan de juiste oplossing worden afgestemd op de warmtebron, het verwarmingssysteem en de gewenste toepassing.